Kartzelan bizitzea ez da izaten lan erraza. Are gutxiago gaixotasun larri bati aurre egin behar diozunean.
Kartzelan bizitzea ez da izaten lan erraza. Are gutxiago gaixotasun larri bati aurre egin behar diozunean.
Egoera zail horiei, aldi berean gaixotasunari eta kartzelari berari aurre egin behar diete 10 euskal presok. Eritasun ezberdinak dituzte denek, baita egoera ezberdinak bizi ere, batzuek sakabanaturik, beste batzuk familiagandik gertuago. Halere, guztiek toki itxi, mugatu eta horrelako egoera bati erantzuteko baldintza nahikorik ez duen espezaio batean bizi dute euren gaixotasuna.
Gaur aztertu du justizia frantsesak Ibon Fernandez Iradi preso lasartearrari kondena eten ala kartzelan mantentzea, 5 hilabetez luzatu baitzuen pasa den urtean erabakia. Gaur aztertu eta maiatzaren 7ra atzeratu du erabakia. Duela astebete izan genuen mediku txostenen berri, eta berauetan Ibonen egoera kartzelan mantentzearekin bateragarria dela esanez. Lannemezango espetxean jarraitzen du preso. Frantziak ebazten duena ebazten duela ere, argi dago denbora gehiegi igarotzen utzi dutela; erabakia hartu aurretik, baina baita eritasuna diagnostikatu aurretik ere. Berreskuratu ezin diren denbora eta ondorio fisikoak eragin dituen erabakia. Hilabeteak dira, gizalegez beharko lukeela aske ebatzi zutela, baina txosten mediku berrien aitzakiapean denboran luzatu egin dute gaixotasunak eragiten dion egoera larri hau.
Ibonek esklerosi anizkoitza du. 2012. urtean diagnostikatu ziotenetik okerrera beseterik ez du egin. Gaixotasun larri degeneratibo, sendaezin, kroniko eta progresiboa da Esklerosi anizkoitza. Mielitis parainfekzioso monofasikoa eta bizkar lunbarreko hernia diskala gehitzen zaizkio esklerosiari. Gaitzak ez du sendabiderik, okerrera baino ez du egingo, ondorio fisikoak dituen gaixotasun hau kalean bizitzea zaila da berez. Hala adierazten du Luisik (esklerosi anizkoitza duen lasarterrak) “Oihu anizkoitza” dokumentalean, erreabilitazioak duen garrantziaz eta inguruaren ezinbesteko laguntzaz mintzo da. Gaur, martxoak 26 Bagoaz! kolektiboak deituta, elkarretaratzea egingo dute Baionako herriko etxearen aurrean, arratsaldeko 18:30tan. Eta bihar, ostirala, 20:00tan mobilizazioa deitu dute Ibonen Lagunak Lasarte-Oriako Okendo plazatik abiatuta.
Ibon Iparragirre preso ondarrutarraren egoera ere zaila izaten ari da. espetxealdi arinduan zegoen baina, martxoan atxilotu eta espetxeratu zuten berriro, hasiera batean Basaurin. Apirilean, ordea, Navalcarnerora urrundu zuten. Eta azaroan Alcalá Mecoko espetxera aldatu. Bakartuta izan dute bai batean zein bestean. Ez du harremanik kideekin, bere bakardadea areagotzen da eta, zerbait gertatuz gero, ez dago lagunduko dion kiderik ondoan. Honek guztiak, bere osasun arazoa okertu baino ez du egiten.
Espetxealdi arindua eskatu zuen berriro ere preso gaixoak, baina Jose Luis Castro, Auzitegi Nazionaleko epaileak, eskubide hori ukatu egin dio. 100.2 artikuluak espetxealdi arindua aurreikusten du larriki gaixo dauden presoentzat. Oinarrizko eskubidea dela ulertzen da beraz, gaixo larriak espetxealdia etxean betetzea aurreikusten baitu legeak. Kartzelak ez daude gaixo larrientzat prestatuak.
Ibonek HIESA du C fasean eta orbana burmuineko ezker lobuloan. Azken honek ikusmen galera eta funtzio kognitibo batzuen hondatzea dakar. HIESA gaixotasun larri eta sendaezina da, eta gainera, neurologikoki eragiten dio. Eragin horren ondorioz, jarrera erasokorra eta nahasia nagusitzen da batzuetan. Duen gaixotasunaren eragin hori da, hain zuzen ere, ekainaz geroztik bakarturik mantentzeko leporatzen dioten arrazoia.
Ondarrun, larunbat honetarako, mobilizazioa deitu du Alamedatik 13:00tan Iparra galdu baik herri plataformak preso gaixoak, iparra, etxera aldarrikatzeko. Duela aste batzuk martxan jarri zuten ekimena arrakastatsua izaten ari da, dagoeneko 5.000 eskutitz baina gehiago bidali dizkiote Ibon Iparragirreren askatasuna eskatzeko “Instituciones Penitenciarias” eko zuzendariari eta “Vigilancia Penitenciaria” epaitegiari. Ekimena martxan, jendarteari eskatu nahi izan diote bertan parte hartzeko, guztion artean eskaerak egin eta Ibon Iparragirreren etxeratzea lortzeko.
Txus Martinen egoera salatzeko ere badira ekimenak datozen egunetarako. Datorren larunbata, martxoak 28rako Lab-ek Basauriko osasun zentroan elkarretaratzea deitu du. Egun berean, arratxaldeko 20:00tan Galdakaoko Santi Brouard enparantzatik giza kate baterako deialdia ere zabaldu dute. Txus Martinek Eskizofrenia paranoidea eta Antsietate Desoreka orokortua ditu. Paranoia larriak izan ditu, ahotsak entzuten aldiro eta zentzurik gabeko solasaldiak egiten ditu maiz, ezin du bere burua kontzentratu. Bere egoera dela eta, onartua du konfiantzako psikologoaren bisita. Kasu honetan espetxeak, eta zehazki isolamendu edo bakartzeak, eragin zuzena du bere osasunean. Izan ere, pertsona hau ia 8 urtez erabat bakartua egon da espetxean, eta egoera honek eragin dio egungo gaixotasuna. Bakartze luzeak fobia, paranoia eta antsietatea gisako sintomak eragiten ditu
——————–
Baina, aipatu dugun bezala, ez dira kasu bakarrak. Hauek dira labur, 10 preso gaixoen egoerak:
Josetxo ARIZKUREN RUIZ. 57 urte. Kardiopatia iskemiko larria du. Kardiopatia arazoek jarraipen oso estua eta zorrotza behar dute eta baita egoera egokiena ere gaixotasunaren larritzea eragozteko.
A Lama (Pontevedra) = 697 km – 8h 18´- 97,18 € bidaia bakoitzeko
Garikoitz ARRUARTE SANTA CRUZ. 35 urte. Aldebiko Uveitis Akutua eta Espondilitis Ankilopoietikoa ditu diagnostikatuta. Ezin du endekapenezko gaixotasunari dagokion tratamendu espezifikoa jaso. endekapena areagotzen joango da, nahi baino maila bizkorragoan.
Almeria = 993´km – 11h 26´ – 193,97€ bidaia bakoitzeko
Inmaculada BERRIOZABAL BERNAS. 64 urte. Diabetes Mellitus II (tratamendupean); Hepatitis B (odol transfusioagatik); Psoriasi artropatia espondilosi ankilopoietikoarekin (tratamendupean); espondilolistesia L5-S1 mailan, espondilosi-endekapenarekin; ezkerraldeko belauneko protesi osoa (pomada eta analgesikoak); artrosiarekin lotutako bi eskuetako endekapenezko aldaketak; Asma bronkiala (EPOC, tratamendupean), Hipertentsioa (tratamendupean), Sinusitisa, insomnio kronikoa (tratamendupean), diabete oina, azkazaletako psoriasia eta obesitatea. gaitz koadro honek historia kliniko hain konplexua ezagutzen duen diziplina anitzeko talde profesional baten asistentzia eskatzen du.
A Lama (Pontevedra) = 697 km – 8h 18´- 97,18 € bidaia bakoitzeko
Jose Miguel ETXEANDIA MEABE. 55 urte. Nahasmen Obsesio Konpultsio Desoreka diagnostikatu zioten, antsietate koadro akutu batekin. gaixotasunak toki lasai eta egoki bat eskatzen du non bere obsesio eta antsietateak baretzen joango diren.
Topas (Salamanca) = 450 KM – 5H07 – 54,03€ bidaia bakoitzeko
Iñaki ETXEBERRIA MARTIN. 51 urte. Miopia Magnoa koriorretinitis miopikoarekin diagnostikatu zioten. bi aldeko Glaukoma bat diagnostikatu zioten; honek tratamendua doitzea eskatzen zuen, oinarrizko erretinako patologiaren larritasuna ez eragiteko. Azkeneko txosten medikuek ikusmen galera etengabe eta itzuliezina nabarmentzen dute.
Topas (Salamanca) = 450 KM – 5H07 – 54,03€ bidaia bakoitzeko
Ibon FERNANDEZ IRADI. 44 urte. Esklerosi anizkoitza. Gaixotasun larri, sendaezin eta hondamen fisiko zein psikologiko larria sortzen duen gaitz baten aurrean gaude. Pazientearen autonomia modu garrantzitsuan mugatzen du, bai gaitzaren areagotze progresiboarengatik eta baita bere tratamenduak eskatzen duen jarraipen estuagatik. Agerian da ze garrantzia duen inguru lasai batek gisa honetako eritasunaren kasuan, estres egoeretatik urrun eta pazientearen bizi kalitatearen ez makurtzea eta agerraldi berriak ez agertzea ahalbidetuko duen elikadura egokia jasoaz. Behar duen tratamendu medikua osasun zentro espezializatu batean jaso beharko du,
Lannemezan = 229 km- 2h 28´ – 44,84´€ bidaia bakoitzeko
Aitzol GOGORZA OTAEGI. 40 urte. Obsesio Konpultsio Desoreka Ezgaitasuneko eta kronikoa, Desoreka Depresiboa autolisi arriskuarekin. inguru afektiboaren bermea funtsezkoa da gisa honetako gaixotasunetan.aske egon beharko luke bere osasun egoerari era eraginkorrean aurre egin ahal izateko, bere inguru afektiboan txertatua eta bere osasunaren zainketa eta arreta zorrotz baten pean.
Basauri (Bizkaia)
Ibon IPARRAGIRRE BURGOA. 42 urte. HIESA du C fasean eta orbana burmuineko ezker lobuloan. Azken honek ikusmen galera eta funtzio kognitibo batzuen hondatzea dakar. HIESA gaixotasun larri eta sendaezina da, eta gainera, neurologikoki eragiten dio. Eragin horren ondorioz, jarrera erasokorra eta nahasia nagusitzen da batzuetan. espetxean errekurtso urriak ditu gaixotasunari aurre egiteko eta gisa honetako gaixotasun infekziosoak behar duen ingurua ez dago inolaz ere bermatua egun dagoen lekuan
Alcalá Meco = 458 km – 5h 23´ – 80,60 € bidaia bakoitzeko.
Jose Ramon LOPEZ DE ABETXUKO LIKINIANO. 66 urte. Bradikardia sintomatikoa Fibrilazio aurikularra eta Prostatako adenoma. Zerbikoartrosia.
Villabona (Asturias) = 367 KM – 4h 20´ – 36 € bidaia bakoitzeko.
Jesús Maria Martin Hernando. 52 urte. Eskizofrenia paranoidea eta Antsietate Desoreka orokortua ditu. Paranoia eta zentzurik gabeko solasaldiak ditu. Aorta gutxiegitasun moderatua ere badu. Ezin du bakartua egon espetxean, egoera hau izan delako egungo gaixotasuna eragin duena.
Basauri (Bizkaia)
Egoera guzti hauek dira salagarriak, ezagutzera eman beharrekoak eta berandu baino lehen konpontze bidean jarri beharrekoak. Herri ezberdinetan egoera hauen berri emateko ekimen eta ekarpenak egiten dabiltza. Ezberdinen artean, modu eta ekinbide ezberdinekin, errealitate hauen berri emateko beharrak bultzaturik. Eskutizak bidaliz batzuek, elkarretaratze edo mobilizazioen bitartez besteak, edota dokumental bat grabatu eta zabalduz, herri ezberdinetako herritar ezberdinak elkarturik errealitate hauen berri ematen dabiltza egun eta gau. Geuk ere badugulako zer egin eta zer esan eskubide urraketa larri hauen aurrean, ekin diezaiogun, bakoitzak ahal duen edota dakien moduan, preso gaixoekin gertatzen dena salatu eta soluziobidean jartzera.